Technologie nanoszenia oznaczeń zabezpieczających na drukach

Organizacja dystrybucji przejazdów wymaga uwzględnienia wielu elementów, które na 1szy rzut oka mogą wydawać się mało istotne. Jednym z nich jest sposób przygotowania dokumentów potwierdzających opłatę za transport. Bilety komunikacyjne pełnią nie tylko i wyłącznie funkcję informacyjną, ale też stanowią podstawę do sprawdzenia rodzaju zakupionej usługi i czasu, w którym można z niej korzystać.

Ich konstrukcja uzależniony jest od systemu taryfowego, rodzaju przewoźnika a także stosowanych urządzeń. Inaczej wytwarza się bilety jednorazowe, a przeciwnie okresowe, na których musi odnaleźć się więcej danych. W sytuacji tych drugich ważne jest w głównej mierze oznaczenie terminu ważności, rodzaju uprawnienia a także potencjalnych ograniczeń dotyczących przejazdu. Układ informacji powinien odpowiadać rzeczywistemu sposobowi użytkowania dokumentu, ponieważ pasażer i osoba kontrolująca często mają mało czasu na jego sprawdzenie.

Przygotowanie takich materiałów wymaga dostosowania technologii produkcji do ich późniejszego zastosowania. Druk biletów może być realizowany na różnych rodzajach papieru, przy wykorzystaniu metod pozwalających na uzyskanie określonej trwałości i dokładności nadruku. Oczywiście nie każdy materiał sprawdzi się w urządzeniach automatycznych. Zbyt gruby papier może powodować kłopoty z podawaniem, natomiast podłoże o niewłaściwej strukturze może utrudniać nanoszenie oznaczeń. W praktyce znaczenie mają również wymiary arkuszy, sposób cięcia a także rozmieszczenie perforacji, jeżeli dokument ma być odrywany z większego bloczka. Przy projektowaniu powinno się przewidzieć marginesy technologiczne, ponieważ elementy zamieszczone zbyt blisko krawędzi mogą zostać częściowo ucięte. Osobnego sprawdzenia wymagają numery seryjne, kody kreskowe i inne oznaczenia odczytywane przez skanery. Nawet niewielkie przesunięcie nadruku może wpłynąć na poprawność odczytu.

W przypadku dokumentów wykorzystywanych do rozliczania przejazdów ważne pozostaje też ograniczenie sposobów ich nieuprawnionego kopiowania. Z tego względu stosuje się druk zabezpieczony, w którym projekt wizualny i rodzaj podłoża mogą zawierać dodatkowe elementy utrudniające wykonanie imitacji. Rozwiązania tego typu obejmują między innymi specjalne wzory tła, mikroelementy graficzne, znaki widoczne pod określonym kątem czy oznaczenia nanoszone przy użyciu wybranych rodzajów farb. Nie wszystkie metody są odpowiednie dla każdego rodzaju biletu. Przy ich wyborze powinno się uwzględnić zarówno koszt zaprojektowania, jak i sposób weryfikacji dokumentu w trakcie kontroli. Zabezpieczenie powinno być możliwe do sprawdzenia przy użyciu dostępnych narzędzi lub poprzez ranking z ustalonym wzorem. Ważne jest też zachowanie wielokrotności między kolejnymi seriami, ponieważ zmiany w wyglądzie lub rozmieszczeniu oznaczeń mogą utrudniać rozpoznawanie nietypowych egzemplarzy.

Na sposób przygotowania biletów wpływa także rozwój systemów elektronicznych, które zmieniają zakres informacji umieszczanych na papierowych dokumentach. Coraz częściej papierowy nośnik może zawierać kod pozwalający powiązać go z danymi zapisanymi w systemie dystrybucji. W takim przypadku sam nadruk nie jest jedynym źródłem informacji o uprawnieniu do przejazdu. Znaczenie ma zgodność kodu z bazą danych a także poprawne działanie urządzeń używanych do jego odczytu. Przygotowanie projektu wymaga zatem współpracy warstwy graficznej z rozwiązaniami informatycznymi. Przed rozpoczęciem produkcji sprawdza się między innymi kontrast skryptów, ich wielkość i położenie względem pozostałych elementów. Trzeba także uwzględnić warunki, w jakich bilety będą przechowywane i używane. Wilgoć, zagniecenia czy ścieranie powierzchni mogą zmodyfikować wygląd nadruku, a tym samym wpłynąć na możliwość odczytania zawartych w nim danych.

Zobacz także: bilety.